Czy ciężar dowodu zawsze spoczywa na powodzie?

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 3 czerwca 2025r. w sprawie o sygn. akt: II USK 91/24 wyjaśnił, że w wyrażonej w art. 6 k.c. reguły rozkładu ciężaru dowodu nie można rozumieć w ten sposób, że zawsze, bez względu na okoliczności sprawy, obowiązek dowodzenia wszelkich faktów o zasadniczym dla rozstrzygnięcia sporu znaczeniu spoczywa na stronie powodowej (w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych - na osobie odwołującej się od decyzji organu rentowego). Jeżeli jedna ze stron wykazała wystąpienie faktów przemawiających za słusznością jej stanowiska, to wówczas na drugiej stronie procesu spoczywa ciężar udowodnienia okoliczności podważających ten wniosek. Postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych toczy się toczy się generalnie według zasady kontradyktoryjnego postępowania, a w nim o rodzaju i zakresie rozliczenia decyduje odwołujący się. Ciężar udowodnienia twierdzeń spoczywa na tej stronie, która je zgłasza /art. 232 zdanie pierwsze k.p.c./. W postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych rozkład ciężaru dowodu zależał będzie od rodzaju decyzji. Jeżeli jest to decyzja, w której organ rentowy zmienia sytuację prawną ubezpieczonego, to powinien wykazać uzasadniające ją przesłanki faktyczne. Na organie rentowym, który przyjął zgłoszenie do ubezpieczenia pracowniczego i nie kwestionował tytułu tego zgłoszenia i przyjmował składki, spoczywa ciężar dowodu, że strony umowy o pracę złożyły fikcyjne oświadczenia woli. Wydanie decyzji przez organ rentowy w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia go zatem od udowodnienia przed sądem podstawy faktycznej decyzji, zgodnie z zasadą rozkładu ciężaru dowodu wynikającą z art. 6 k.c.